{"id":1132,"date":"2026-04-26T14:18:21","date_gmt":"2026-04-26T14:18:21","guid":{"rendered":"https:\/\/eniyihoca.net\/?p=1132"},"modified":"2026-04-26T14:23:24","modified_gmt":"2026-04-26T14:23:24","slug":"vizontele","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eniyihoca.net\/?p=1132","title":{"rendered":"Vizontele"},"content":{"rendered":"\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Vizontele Filmi: T\u00fcr, Bi\u00e7im ve Metinsel Yap\u0131 Analizi<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><em>Y\u0131lmaz Erdo\u011fan ve \u00d6mer Faruk Sorak&#8217;\u0131n y\u00f6netti\u011fi 2001 yap\u0131m\u0131 Vizontele, T\u00fcrk sinemas\u0131n\u0131n en \u00f6nemli d\u00f6n\u00fcm noktalar\u0131ndan biridir.<\/em><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>I. T\u00fcr, Bi\u00e7im ve Metinsel Yap\u0131<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Program\u0131n t\u00fcr\u00fc nedir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><em>Vizontele<\/em> filminin temel t\u00fcr\u00fc <strong>Komedi-Dram (Dramedi)<\/strong> ve <strong>D\u00f6nem\/Y\u00f6re Komedisi<\/strong>&#8216;dir. Ancak film, sadece y\u00fczeysel bir g\u00fcld\u00fcr\u00fc olmaktan ziyade, i\u00e7erisinde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sosyolojik ele\u015ftiri ve trajedi bar\u0131nd\u0131r\u0131r. Filmin t\u00fcr\u00fcn\u00fc belirleyen en temel unsur, ta\u015fra insan\u0131n\u0131n modernite ve teknoloji ile olan naif kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131d\u0131r. 1974 y\u0131l\u0131n\u0131n Hakkari&#8217;sinde (film Geva\u015f&#8217;ta \u00e7ekilmi\u015f olsa da hikaye Hakkari&#8217;de ge\u00e7er) ge\u00e7en bu hikaye, merkeze uzak bir kasaban\u0131n izole ya\u015fam\u0131na d\u0131\u015far\u0131dan gelen bir yenili\u011fin (televizyonun) yaratt\u0131\u011f\u0131 k\u00fclt\u00fcrel \u015foku i\u015fler. Bu k\u00fclt\u00fcrel \u015fok, durum komedisi (sitcom) dinamikleriyle harmanlanarak seyirciye aktar\u0131l\u0131r. Film, bir yandan karakterlerin y\u00f6resel \u015fiveleri, saf dilleri ve abart\u0131l\u0131 tepkileri \u00fczerinden geleneksel T\u00fcrk komedi kodlar\u0131n\u0131 kullan\u0131rken, di\u011fer yandan d\u00f6nemin siyasi atmosferini (K\u0131br\u0131s Bar\u0131\u015f Harekat\u0131, s\u00fcrg\u00fcn \u00f6\u011fretmenler) arka plana yerle\u015ftirerek kara komedi ve dram t\u00fcrlerine de g\u00f6z k\u0131rpar. Bu ba\u011flamda, filmin t\u00fcr\u00fc tek bir kelimeyle komedi olarak \u00f6zetlenemez; teknolojik de\u011fi\u015fimin ta\u015fradaki sanc\u0131l\u0131 ve trajikomik yans\u0131mas\u0131d\u0131r. <strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (00:40:44 &#8211; 00:43:30):<\/strong> Belediye Ba\u015fkan\u0131 Nazmi&#8217;nin (Altan Erkekli), kasaban\u0131n ileri gelenlerine televizyonun ne oldu\u011funu anlatmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 sahne filmin komedi t\u00fcr\u00fcn\u00fc en iyi yans\u0131tan anlardan biridir. Nazmi Ba\u015fkan, televizyonu <strong><em>&#8220;Radyonun resimlisi&#8221;<\/em><\/strong> olarak tan\u0131mlar. Kasabadaki halktan birinin b\u00fcy\u00fck bir ciddiyet ve safl\u0131kla, <strong><em>&#8220;Peki Zeki M\u00fcren de bizi g\u00f6recek mi?&#8221;<\/em> <\/strong>diye sormas\u0131, durum komedisinin zirvesidir. Bu replik ve sahne, ta\u015fra insan\u0131n\u0131n modern teknoloji kar\u015f\u0131s\u0131ndaki bilgisizli\u011fini a\u015fa\u011f\u0131lamadan, son derece samimi ve komik bir dille ekrana yans\u0131t\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"2\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Program, ait oldu\u011fu t\u00fcr\u00fcn hangi temel \u00f6zelliklerini ta\u015f\u0131maktad\u0131r?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>\u2013 Hangi \u00f6zellikleri eksiksiz yerine getirir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Film, durum komedisi ve karakter komedisi t\u00fcrlerinin gerekliliklerini eksiksiz bir \u015fekilde yerine getirir. Komedinin temel dayana\u011f\u0131 olan &#8220;z\u0131tl\u0131klar&#8221; ve &#8220;yanl\u0131\u015f anlamalar&#8221; film boyunca kusursuzca i\u015flenir. Cehalet ile bilginin, eski ile yeninin, geleneksel ile modernin \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131, klasik bir komedi unsuru olarak her sahnede kendini g\u00f6sterir. Karakterlerin her birinin belirgin ve abart\u0131l\u0131 \u00f6zellikleri vard\u0131r: Deli Emin&#8217;in (Y\u0131lmaz Erdo\u011fan) teknolojiye olan tutkusu ve tuhafl\u0131klar\u0131, Latif&#8217;in (Cem Y\u0131lmaz) kurnaz ve rekabet\u00e7i yap\u0131s\u0131, Nazmi Ba\u015fkan&#8217;\u0131n babacan ama \u00e7aresiz halleri gibi. Film, &#8220;komik olan\u0131n&#8221; sadece s\u00f6zde de\u011fil, eylemde ve durumda da yarat\u0131lmas\u0131 kural\u0131n\u0131 ba\u015far\u0131yla uygular. Fiziksel komedi (slapstick) unsurlar\u0131, \u00f6zellikle Deli Emin&#8217;in icatlar\u0131 veya radyo tamirleri s\u0131ras\u0131ndaki sakarl\u0131klar\u0131 \u00fczerinden s\u0131kl\u0131kla kullan\u0131l\u0131r. Seyircinin beklentisini y\u00f6resel mizah, \u015five komedisi ve zekice yaz\u0131lm\u0131\u015f diyaloglarla s\u00fcrekli olarak besler ve bu t\u00fcr\u00fcn klasik \u00f6zelliklerini lay\u0131k\u0131yla ta\u015f\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong><em><u>\u00d6rnek Sahne ve Replik (00:55:00 &#8211; 01:01:00):<\/u><\/em><\/strong> A\u00e7\u0131k hava sinemas\u0131 i\u015fletmecisi Fikret&#8217;in (Cem Y\u0131lmaz\/Latif karakteri nam\u0131di\u011fer &#8220;\u015eerefsizim benim akl\u0131ma gelmi\u015fti&#8221; diyen Fikret) televizyonun geli\u015fini kendi i\u015fine bir tehdit olarak g\u00f6rmesi ve sinemada izleyicilere hitap etti\u011fi sahne. Fikret&#8217;in, televizyonu k\u00f6t\u00fclemek i\u00e7in halka yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fma ve <em>\u201cRadyo dinleyen k\u00f6r oldu, televizyon izleyen de sa\u011f\u0131r olur\u201d<\/em> minvalindeki uydurmalar\u0131, rekabetin getirdi\u011fi \u00e7aresizli\u011fi g\u00f6steren harika bir durum komedisidir. Deli Emin&#8217;in \u00e7at\u0131da anten ayarlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken elektrik \u00e7arpmas\u0131 ve damdan d\u00fc\u015fme tehlikesi ge\u00e7irdi\u011fi anlar ise fiziksel komedinin eksiksiz yerine getirildi\u011finin kan\u0131t\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2013 &nbsp;Hangi a\u00e7\u0131lardan t\u00fcr\u00fc s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 zorlar ya da d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Vizontele, s\u0131radan bir ta\u015fra komedisi olarak ba\u015flay\u0131p ilerlerken, filmin finaline do\u011fru t\u00fcr\u00fcn\u00fcn s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 keskin bir bi\u00e7imde y\u0131karak a\u011f\u0131r bir trajediye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Klasik bir komedi filminde \u00e7at\u0131\u015fmalar \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcr ve hikaye genellikle mutlu, e\u011flenceli veya umut verici bir &#8220;mutlu sonla&#8221; biter. Ancak Vizontele, seyirciyi kahkahalarla g\u00fcld\u00fcrd\u00fckten sonra bo\u011faz\u0131nda koca bir d\u00fc\u011f\u00fcm b\u0131rakarak komedinin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 zorlar. G\u00fcld\u00fcr\u00fc unsurunu, hayat\u0131n ac\u0131 ger\u00e7ekli\u011fiyle b\u0131\u00e7ak gibi keser. Teknoloji kasabaya gelmi\u015f, &#8220;g\u00f6r\u00fcnt\u00fc&#8221; elde edilmi\u015f ve g\u00f6r\u00fcn\u00fcrde komedinin ana amac\u0131 olan &#8220;televizyonu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rma&#8221; g\u00f6revi ba\u015far\u0131yla tamamlanm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak bu ba\u015far\u0131n\u0131n getirdi\u011fi ilk haber, e\u011flence de\u011fil, \u00f6l\u00fcm ve sava\u015ft\u0131r. Bu radikal tercih, filmi salt bir komedi olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131p, d\u00f6nemin T\u00fcrkiye&#8217;sinin sosyo-politik ger\u00e7ekli\u011fini yans\u0131tan g\u00fc\u00e7l\u00fc bir dramatik esere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr; g\u00fclme eylemini bir anda yasa \u00e7evirerek t\u00fcr\u00fc alt\u00fcst eder.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (01:38:00 &#8211; 01:44:00):<\/strong> Artos Da\u011f\u0131&#8217;n\u0131n tepesine g\u00fcnlerce s\u00fcren me\u015fakkatli bir u\u011fra\u015fla kurulan verici sayesinde televizyon nihayet \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. B\u00fct\u00fcn kasaba halk\u0131 ekran\u0131n ba\u015f\u0131na toplanm\u0131\u015f, ilk yay\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck bir heyecanla izlemektedir. Ekranda TRT haber spikeri belirir ve K\u0131br\u0131s Bar\u0131\u015f Harekat\u0131&#8217;ndaki \u015fehitlerin isimlerini okumaya ba\u015flar. Spikerin, <em>&#8220;Piyade Er R\u0131fat&#8230;&#8221;<\/em> diyerek Nazmi Ba\u015fkan&#8217;\u0131n o\u011flunun \u015fehit d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc haber verdi\u011fi an, filmin t\u00fcm komedi yap\u0131s\u0131n\u0131n y\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 and\u0131r. Nazmi Ba\u015fkan&#8217;\u0131n sessizce kalabal\u0131\u011f\u0131n i\u00e7inden \u00e7\u0131k\u0131p gitmesi ve Deli Emin&#8217;in \u00e7aresiz bak\u0131\u015flar\u0131, t\u00fcr\u00fcn s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n trajediye do\u011fru nas\u0131l keskin bir \u015fekilde d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn en sars\u0131c\u0131 \u00f6rne\u011fidir.<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"3\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Programda birden fazla t\u00fcrsel kod (melezle\u015fme) s\u00f6z konusu mudur?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Evet, kesinlikle s\u00f6z konusudur. <em><u>Filmde Komedi, Dram ve Tarihi\/Politik Hiciv t\u00fcrleri i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015ftir.<\/u><\/em><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Komedi:<\/strong> Hikayenin omurgas\u0131n\u0131 olu\u015fturur (\u015fiveler, safl\u0131k, k\u00fclt\u00fcrel \u00e7at\u0131\u015fma).<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Dram:<\/strong> TRT s\u00fcrg\u00fcn\u00fc memurlar, askere giden gen\u00e7ler, yoksulluk ve finaldeki \u015fehit haberiyle i\u015flenir.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Politik Hiciv\/Ele\u015ftiri:<\/strong> Devletin kasabaya sadece bir alet g\u00f6nderip kurulumunu yapmadan teknik personelini geri \u00e7ekmesi (&#8220;Devlet buraya televizyon g\u00f6nderdi\u011fine g\u00f6re, vard\u0131r bir bildi\u011fi&#8221; mant\u0131\u011f\u0131), devlet-vatanda\u015f ili\u015fkisinin kopuklu\u011funu ele\u015ftiren siyasi bir melezle\u015fmedir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>&#8211;&nbsp; Varsa, bu durum i\u00e7eri\u011fin anlam\u0131n\u0131 nas\u0131l etkilemektedir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bu t\u00fcrsel melezle\u015fme, filmin anlam\u0131n\u0131 <strong>derinle\u015ftirir ve evrenselle\u015ftirir<\/strong>. E\u011fer sadece komedi olsayd\u0131, <em>Vizontele<\/em> salt &#8220;<em>ta\u015fral\u0131lar\u0131n cehaletiyle dalga ge\u00e7en<\/em>&#8221; y\u00fczeysel bir seyirlik olarak kalabilirdi. Ancak dram ve hicvin eklenmesiyle;<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Televizyon (modernite\/ileti\u015fim) sadece bir e\u011flence arac\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kar, d\u0131\u015f d\u00fcnyan\u0131n ac\u0131mas\u0131z ger\u00e7eklerini izole bir topluma ta\u015f\u0131yan bir &#8220;ac\u0131 habercisi&#8221;ne d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.<\/li>\n\n\n\n<li>Seyircinin karakterlerle kurdu\u011fu ba\u011f g\u00fc\u00e7lenir. Onlar\u0131n safl\u0131\u011f\u0131na g\u00fclerken, ya\u015fad\u0131klar\u0131 ac\u0131larla onlara sayg\u0131 duymaya ve empati kurmaya ba\u015flar\u0131z. Bu da filmin alt metnini zenginle\u015ftirerek unutulmaz bir sinema eserine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"4\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Program\u0131n anlat\u0131 yap\u0131s\u0131 nas\u0131ld\u0131r?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00c7izgisel (Lineer) Anlat\u0131:<\/strong> Filmin kurgusu ba\u015f\u0131, ortas\u0131 ve sonu belli olan kronolojik (\u00e7izgisel) bir yap\u0131dad\u0131r. Hikaye, televizyonun kasabaya gelme haberiyle ba\u015flar, getirilmesiyle geli\u015fir, kurulma \u00e7abalar\u0131yla devam eder ve \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131\/sonu\u00e7lar\u0131yla biter. Zaman atlamalar\u0131 veya geriye d\u00f6n\u00fc\u015fler (flashback) kullan\u0131lmaz.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Dramatik Yap\u0131 (Klasik 3 Perde):<\/strong>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong><em><u>Serim:<\/u><\/em><\/strong> Kasaban\u0131n tan\u0131t\u0131lmas\u0131, Deli Emin karakteri ve a\u00e7\u0131k hava sinemas\u0131 k\u00fclt\u00fcr\u00fc. (Televizyon fikrinin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131).<\/li>\n\n\n\n<li><strong><em><u>D\u00fc\u011f\u00fcm:<\/u><\/em><\/strong> Televizyonun gelmesi ama TRT g\u00f6revlilerinin kurulum yapmadan ka\u00e7mas\u0131. Deli Emin ve Nazmi Ba\u015fkan&#8217;\u0131n kendi \u00e7abalar\u0131yla sistemi kurmaya \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ve Fikret&#8217;in engelleme giri\u015fimleri.<\/li>\n\n\n\n<li><strong><em><u>\u00c7\u00f6z\u00fcm: <\/u><\/em><\/strong>Da\u011fa t\u0131rman\u0131\u015f, antenin kurulmas\u0131, g\u00f6r\u00fcnt\u00fcn\u00fcn gelmesi ve hemen ard\u0131ndan gelen dramatik y\u0131k\u0131m (\u015fehit haberi).<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tekrar Kodlar\u0131:<\/strong> Film komedisini g\u00fc\u00e7lendirmek i\u00e7in tekrarlara s\u0131k\u00e7a ba\u015fvurur. Latif&#8217;in her yeni fikre <em>&#8220;\u015eerefsizim benim akl\u0131ma gelmi\u015fti&#8221;<\/em> demesi, Deli Emin&#8217;i s\u00fcrekli elektrik \u00e7arpmas\u0131 ve Emin&#8217;in ko\u015farak da\u011f-tepe a\u015fmas\u0131 anlat\u0131daki ritmi sa\u011flayan e\u011flenceli tekrarlard\u0131r.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tempo ve S\u00fcreklilik:<\/strong> Ba\u015flang\u0131\u00e7ta tempo sakindir; kasaban\u0131n rutin hayat\u0131 tan\u0131t\u0131l\u0131r. Televizyonun gelmesiyle tempo h\u0131zlan\u0131r, \u00e7at\u0131\u015fmalar (yapabilece\u011fiz\/yapamayaca\u011f\u0131z) artar. Da\u011fa \u00e7\u0131k\u0131\u015f sekans\u0131nda tempo zirveye ula\u015f\u0131r. Ancak finalde, \u00f6l\u00fcm haberiyle birlikte tempo aniden d\u00fc\u015fer, hayat durur ve film sessiz, a\u011f\u0131r bir dramatik s\u00fcrekli\u011fe ge\u00e7i\u015f yaparak biter.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>II. \u0130\u00e7erik, Anlam ve Temsil<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Y\u0131lmaz Erdo\u011fan ve \u00d6mer Faruk Sorak&#8217;\u0131n y\u00f6netti\u011fi <em>Vizontele<\/em> (2001), y\u00fczeyde naif bir d\u00f6nem komedisi gibi g\u00f6r\u00fcnse de, derinlemesine incelendi\u011finde T\u00fcrkiye&#8217;nin modernle\u015fme tarihi, merkez-ta\u015fra ili\u015fkileri ve sosyolojik yap\u0131s\u0131 \u00fczerine zengin metinsel kodlar bar\u0131nd\u0131r\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"5\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Program\u0131n temel i\u00e7eri\u011fi ve ana temalar\u0131 nelerdir? Bu temalar hangi s\u00f6ylemler \u00fczerinden kurulmaktad\u0131r?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>Temel \u0130\u00e7erik ve Temalar:<\/strong> Filmin temel i\u00e7eri\u011fi, 1974 y\u0131l\u0131nda, T\u00fcrkiye&#8217;nin co\u011frafi ve sosyo-k\u00fclt\u00fcrel olarak en izole b\u00f6lgelerinden biri olan Hakkari&#8217;ye (film Geva\u015f&#8217;ta \u00e7ekilmi\u015f olsa da kurgusal olarak oray\u0131 temsil eder) televizyonun (Vizontele) gelmesi ve kasaba halk\u0131n\u0131n bu yeni teknolojiyle kurdu\u011fu trajikomik ili\u015fkidir. Ana temalar \u015funlard\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Merkez ve Ta\u015fra \u00c7at\u0131\u015fmas\u0131:<\/strong> Ba\u015fkentte (merkezde) al\u0131nan kararlar\u0131n ve \u00fcretilen teknolojinin, ta\u015fran\u0131n ger\u00e7ekli\u011fiyle uyu\u015fmamas\u0131.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Modernle\u015fme Sanc\u0131s\u0131 ve Teknolojik \u015eok:<\/strong> Geleneksel ya\u015fam pratiklerinin, d\u0131\u015far\u0131dan aniden gelen bir kitle ileti\u015fim arac\u0131yla sars\u0131lmas\u0131.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Devletin Hantall\u0131\u011f\u0131 ve Yabanc\u0131la\u015fma:<\/strong> Devletin vatanda\u015f\u0131na hizmet g\u00f6t\u00fcr\u00fcrken tak\u0131nd\u0131\u011f\u0131 b\u00fcrokratik, so\u011fuk ve i\u015flevsiz tav\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>S\u00f6ylemler:<\/strong> Bu temalar, <strong>&#8220;trajikomik bir nostalji&#8221;<\/strong> ve <strong>&#8220;b\u00fcrokratik abs\u00fcrtl\u00fck&#8221;<\/strong> s\u00f6ylemleri \u00fczerinden kurulur. Hikaye, ta\u015fra insan\u0131n\u0131n teknoloji kar\u015f\u0131s\u0131ndaki bilgisizli\u011fini naif ve komik bir dille sunarken, devletin ta\u015fraya bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 ele\u015ftirel bir ironiyle yans\u0131t\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Replik ve Sahne (00:22:15 &#8211; 00:25:30):<\/strong> TRT g\u00f6revlileri televizyon al\u0131c\u0131s\u0131n\u0131 ve vericisini kasabaya getirip kutular\u0131yla b\u0131rak\u0131rlar. Belediye Ba\u015fkan\u0131 Nazmi, g\u00f6revlilere bunu nas\u0131l kuracaklar\u0131n\u0131 sordu\u011funda g\u00f6revli memur so\u011fuk bir b\u00fcrokratik dille cevap verir: <em>Memur:<\/em> &#8220;G\u00f6rev emrimizde sadece cihazlar\u0131 teslim edece\u011fimiz yaz\u0131yor. Kurulum bizim i\u015fimiz de\u011fil, Ankara&#8217;dan teknik ekip gelecek.&#8221; <em>Nazmi Ba\u015fkan:<\/em> &#8220;Evlad\u0131m siz getirdiniz, biz bunu ne yapaca\u011f\u0131z kutunun i\u00e7inde?&#8221; Bu diyalog, merkezin (Ankara\/Devlet) ta\u015fraya (Hakkari) sadece nesneyi g\u00f6nderdi\u011fi ancak bilgiyi\/altyap\u0131y\u0131 esirgedi\u011fi &#8220;b\u00fcrokratik abs\u00fcrtl\u00fck&#8221; s\u00f6ylemini ve merkez-ta\u015fra kopuklu\u011funu kusursuzca \u00f6zetler.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"6\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Programda hangi ki\u015fi, grup, kimlik ya da toplumsal meseleler temsil edilmektedir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>G\u00f6r\u00fcn\u00fcr Olanlar ve D\u0131\u015far\u0131da B\u0131rak\u0131lanlar:<\/strong> Filmde kamusal alan\u0131n (kahvehane, belediye binas\u0131, a\u00e7\u0131k hava sinemas\u0131) mutlak hakimi <strong>erkeklerdir<\/strong>. Kasaban\u0131n ileri gelenleri, esnaf\u0131 ve &#8220;deli&#8221; lakapl\u0131 teknoloji dehas\u0131 Emin karakteri g\u00f6r\u00fcn\u00fcrd\u00fcr. <strong>Kad\u0131nlar ise b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde kamusal alan\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda<\/strong>, ev i\u00e7lerinde, damlarda veya kendi aralar\u0131ndaki sohbetlerde temsil edilirler. Kamusal tart\u0131\u015fmalara ve yeniliklere do\u011frudan dahil olamazlar; bilgiyi dolayl\u0131 yollardan edinirler.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Toplumsal Cinsiyet, S\u0131n\u0131f ve Etnik Kimlik Temsilleri:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Toplumsal Cinsiyet:<\/strong> Ataerkil bir yap\u0131 resmedilir. Ancak Nazmi Ba\u015fkan&#8217;\u0131n e\u015fi <em><u>Siti Ana<\/u><\/em> gibi karakterler \u00fczerinden, kad\u0131n\u0131n \u00f6zel alandaki (aile i\u00e7i) g\u00f6r\u00fcnmez ama g\u00fc\u00e7l\u00fc otoritesi vurgulan\u0131r.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>S\u0131n\u0131f:<\/strong> Kasaba i\u00e7inde belirgin bir burjuvazi yoktur ancak k\u00fc\u00e7\u00fck esnaf (Latif\/Fikret) ile halk aras\u0131nda bir \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 vard\u0131r. Latif, televizyonu kendi sinema tekelini y\u0131kacak bir tehdit olarak g\u00f6ren &#8220;k\u00fc\u00e7\u00fck kapitalist&#8221; refleksiyle hareket eder.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Etnik Kimlik:<\/strong> Filmin ge\u00e7ti\u011fi co\u011frafya (Hakkari), \u015fiveler, isimler ve k\u00fclt\u00fcrel kodlar (m\u00fczik, ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131k esprileri vb.) K\u00fcrt kimli\u011fine ve Do\u011fu Anadolu k\u00fclt\u00fcr\u00fcne i\u015faret eder. Ancak d\u00f6nemin ana ak\u0131m sinema kodlar\u0131 gere\u011fi bu etnik kimlik politik bir vurguyla adland\u0131r\u0131lmaz; daha \u00e7ok &#8220;saf, sevecen, unutulmu\u015f Anadolulu&#8221; \u00fcst kimli\u011fi alt\u0131nda harmanlan\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>&#8211; Temsiller Stereotipik mi, \u00c7o\u011fulcu mu, Ele\u015ftirel mi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Temsiller b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde <strong>stereotipiktir<\/strong> (teknolojiden anlamayan, \u015fiveli konu\u015fan do\u011fulu teyze\/amca fig\u00fcrleri). Ancak Deli Emin karakteri \u00fczerinden bu stereotipler <strong>ele\u015ftirel<\/strong> bir boyuta ta\u015f\u0131n\u0131r. &#8220;Deli&#8221; olarak etiketlenen ki\u015fi, asl\u0131nda kasaban\u0131n en rasyonel ve bilimsel d\u00fc\u015f\u00fcnen beynidir. Bu durum, toplumun farkl\u0131 olana yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 ele\u015ftirir.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Replik ve Sahne (00:35:10 &#8211; 00:38:20):<\/strong> Kad\u0131nlar\u0131n televizyonun ne oldu\u011funu kendi aralar\u0131nda tart\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131, d\u0131\u015far\u0131da b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6steren sahne. Nazmi Ba\u015fkan&#8217;\u0131n e\u015fi Siti Ana&#8217;n\u0131n, yenili\u011fe kar\u015f\u0131 duydu\u011fu geleneksel \u015f\u00fcpheyi dile getirdi\u011fi an: <em>Siti Ana:<\/em> <em><u>&#8220;Bey, bu icat ba\u015f\u0131m\u0131za bir i\u015f a\u00e7mas\u0131n? Durduk yere icat \u00e7\u0131karma memlekete.&#8221;<\/u><\/em> <em>Nazmi Ba\u015fkan:<\/em> <em><u>&#8220;Han\u0131m, d\u00fcnya izliyor, biz de izleyece\u011fiz. Geli\u015fece\u011fiz.&#8221;<\/u><\/em> Bu sahne, toplumsal cinsiyet ba\u011flam\u0131nda kad\u0131n\u0131n yenilik kar\u015f\u0131s\u0131ndaki korumac\u0131 (ve bilgi eksikli\u011finden kaynakl\u0131 tedirgin) rol\u00fcn\u00fc ve erke\u011fin &#8220;geli\u015fim\/medeniyet&#8221; getiren fig\u00fcr rol\u00fcn\u00fc stereotipik olarak yans\u0131t\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"7\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Program i\u00e7eri\u011fi hangi de\u011ferleri, normlar\u0131 ya da ya\u015fam tarzlar\u0131n\u0131 normalle\u015ftirmektedir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Film, ta\u015fra ya\u015fam\u0131n\u0131n temel dayanaklar\u0131 olan <strong>toplumsal dayan\u0131\u015fma (imece), kom\u015fuluk ili\u015fkileri, masumiyet ve otoriteye (devlete ve aile b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fcne) sayg\u0131<\/strong> de\u011ferlerini normalle\u015ftirir ve y\u00fcceltir. Yokluk ve yoksulluk i\u00e7inde bile insanlar\u0131n bir arada ya\u015fama k\u00fclt\u00fcr\u00fc, birlikte \u00fcretme \u00e7abas\u0131 romantik bir dille sunulur. Ayn\u0131 zamanda, cehaletin k\u00f6t\u00fc niyetli olmad\u0131\u011f\u0131, sadece imk\u00e2ns\u0131zl\u0131ktan kaynakland\u0131\u011f\u0131 normu izleyiciye kabul ettirilir.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Replik ve Sahne (01:16:00 &#8211; 01:21:30):<\/strong> TRT&#8217;nin kurmad\u0131\u011f\u0131 vericiyi Artos Da\u011f\u0131&#8217;n\u0131n tepesine \u00e7\u0131karmak i\u00e7in Nazmi Ba\u015fkan&#8217;\u0131n halk\u0131 organize etti\u011fi efsanevi sekans. B\u00fct\u00fcn kasaba halk\u0131 (kad\u0131n, erkek, ya\u015fl\u0131, \u00e7ocuk) o a\u011f\u0131r demir y\u0131\u011f\u0131n\u0131n\u0131 s\u0131rtlanarak da\u011fa t\u0131rman\u0131r. <em>Nazmi Ba\u015fkan (Halka hitaben):<\/em> &#8220;<em><u>Devlet bize bu kutuyu yollad\u0131ysa, i\u00e7indeki resmi g\u00f6rmek de bizim boynumuzun borcudur! Kendi g\u00f6be\u011fimizi kendimiz kesece\u011fiz!&#8221;<\/u><\/em> Bu sahne, &#8220;toplumsal dayan\u0131\u015fma&#8221; ve &#8220;imece&#8221; ya\u015fam tarz\u0131n\u0131n, imkans\u0131zl\u0131klar kar\u015f\u0131s\u0131nda en b\u00fcy\u00fck de\u011fer olarak normalle\u015ftirilmesinin ve kutsanmas\u0131n\u0131n en g\u00f6rsel \u00f6rne\u011fidir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"8\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Programdaki i\u00e7erik, toplumsal ger\u00e7ekli\u011fi hangi d\u00fczeyde yans\u0131tmaktad\u0131r?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>Toplumsal Ger\u00e7ekli\u011fi Yans\u0131tma D\u00fczeyi (Se\u00e7me ve Yeniden \u0130n\u015fa):<\/strong> <em>Vizontele<\/em>, toplumsal ger\u00e7ekli\u011fi birebir yans\u0131tan bir belgesel de\u011fildir; ger\u00e7ekli\u011fi belirli bir estetik ve nostaljik filtreyle <strong>se\u00e7erek ve yeniden in\u015fa ederek<\/strong> sunar. 1970&#8217;lerin T\u00fcrkiye&#8217;si son derece politik, sa\u011f-sol \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n oldu\u011fu, ekonomik krizlerin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6nemdir. Film, bu makro ger\u00e7ekli\u011fin i\u00e7inden sadece &#8220;K\u0131br\u0131s Harekat\u0131&#8221;n\u0131 ve &#8220;TRT s\u00fcrg\u00fcnlerini&#8221; <strong>se\u00e7er<\/strong>. Hakkari&#8217;nin o d\u00f6nemki potansiyel sert politik\/etnik ger\u00e7ekli\u011fi yerine, daha g\u00fcvenli, komik ve naif bir kasaba hayat\u0131 <strong>yeniden in\u015fa edilir<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"9\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u0130\u00e7erik ile toplumsal ger\u00e7eklik aras\u0131nda nas\u0131l bir ili\u015fki kurulabilir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>\u0130\u00e7erik ile Ger\u00e7eklik Aras\u0131ndaki \u0130li\u015fki (Nedensellik ve \u0130deolojik Yeniden \u00dcretim):<\/strong> Film, televizyon (kitle ileti\u015fim arac\u0131) ile toplumsal ger\u00e7eklik aras\u0131nda ac\u0131mas\u0131z bir <strong>nedensellik<\/strong> ili\u015fkisi kurar. Kitle ileti\u015fim arac\u0131, izole edilmi\u015f ta\u015fray\u0131 k\u00fcresel\/ulusal sisteme entegre eder, ancak bu entegrasyon beraberinde ac\u0131y\u0131 getirir. Ayn\u0131 zamanda merkez-ta\u015fra dinami\u011finde bir <strong>ideolojik yeniden \u00fcretim<\/strong> s\u00f6z konusudur: Merkez (Ankara), ta\u015fran\u0131n kaderini belirler. Ta\u015fra, merkezin sava\u015flar\u0131na (K\u0131br\u0131s) asker g\u00f6nderir, merkez ise ta\u015fraya sadece &#8220;\u015fehit haberini&#8221; televizyon ekran\u0131ndan tek y\u00f6nl\u00fc bir bildirimle iletir.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Replik ve Sahne (01:41:20 &#8211; 01:45:00):<\/strong> Filmin vurucu final sahnesi. B\u00fcy\u00fck bir \u00e7abayla da\u011fa kurulan verici sayesinde televizyon ilk kez a\u00e7\u0131l\u0131r. Kasaba halk\u0131 b\u00fcy\u00fclenmi\u015f gibi ekrana bakarken, TRT Haber b\u00fclteni ba\u015flar. <em>TRT Spikeri:<\/em> &#8220;K\u0131br\u0131s Bar\u0131\u015f Harekat\u0131&#8217;nda \u015fehit d\u00fc\u015fen kahraman askerlerimiz&#8230; Piyade Er R\u0131fat&#8230;&#8221; (Nazmi Ba\u015fkan donup kal\u0131r, usulca kalabal\u0131\u011f\u0131n i\u00e7inden \u00e7\u0131k\u0131p karanl\u0131\u011fa y\u00fcr\u00fcr). Bu sahne, medyan\u0131n toplumsal ger\u00e7ekli\u011fi (sava\u015f\u0131 ve \u00f6l\u00fcm\u00fc) izole bir topluma nas\u0131l ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir. Televizyon (modernite\/i\u00e7erik), kasaban\u0131n (ta\u015fran\u0131n\/ger\u00e7ekli\u011fin) masumiyetini sonsuza dek yok etmi\u015ftir. Nedensellik ili\u015fkisi kesindir: D\u0131\u015f d\u00fcnyayla ileti\u015fim kuruldu\u011fu an, d\u0131\u015f d\u00fcnyan\u0131n ac\u0131 ger\u00e7ekli\u011fi i\u00e7eriye n\u00fcfuz etmi\u015ftir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>III. Sunum Teknikleri ve Medya Dili<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p><em>Vizontele<\/em> (2001) filminin sunum teknikleri ve medya dili, anlatt\u0131\u011f\u0131 &#8220;ta\u015fra ve modernite \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131&#8221; temas\u0131n\u0131 do\u011frudan destekleyecek \u015fekilde \u00f6zenle tasarlanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu b\u00f6l\u00fcmdeki sorular\u0131n detayl\u0131 analizi ve filmden \u00f6rnekleri a\u015fa\u011f\u0131da verilmi\u015ftir:<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"10\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Programda kullan\u0131lan sunum teknikleri nelerdir? Bu teknikler, i\u00e7eri\u011fin anlam\u0131n\u0131 nas\u0131l y\u00f6nlendirmektedir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>Kullan\u0131lan Sunum Teknikleri:<\/strong> Film, seyirciyi izole bir co\u011frafyan\u0131n i\u00e7ine \u00e7ekmek ve karakterlerin i\u00e7 d\u00fcnyas\u0131yla ba\u011f kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in \u00e7e\u015fitli sinematografik ve i\u015fitsel sunum teknikleri kullan\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>D\u0131\u015f Ses (Voice-over) Anlat\u0131m\u0131:<\/strong> Film, hikayenin en &#8220;farkl\u0131&#8221; karakteri olan Deli Emin&#8217;in (Y\u0131lmaz Erdo\u011fan) d\u0131\u015f sesiyle a\u00e7\u0131l\u0131r ve kapan\u0131r. Bu anlat\u0131m tekni\u011fi, objektif bir tarihsel ger\u00e7eklik sunmaktan ziyade, \u00f6znel, nostaljik ve biraz da h\u00fcz\u00fcnl\u00fc bir &#8220;masal&#8221; dinledi\u011fimiz hissini yarat\u0131r.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Geni\u015f A\u00e7\u0131l\u0131 \u00c7ekimler (Wide Shots) ve Co\u011frafi \u0130zolasyon:<\/strong> Y\u00f6netmenler, Hakkari&#8217;nin (Geva\u015f&#8217;\u0131n) u\u00e7suz bucaks\u0131z da\u011flar\u0131n\u0131, tozlu ve bo\u015f yollar\u0131n\u0131 s\u0131k s\u0131k geni\u015f a\u00e7\u0131yla ekrana yans\u0131t\u0131r. Bu teknik, kasaban\u0131n merkeze (Ankara&#8217;ya ve modern d\u00fcnyaya) olan co\u011frafi ve psikolojik uzakl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rselle\u015ftirir. Kasaba, da\u011flar\u0131n aras\u0131na s\u0131k\u0131\u015fm\u0131\u015f, unutulmu\u015f bir yer olarak sunulur.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Ritmik Kurgu ve G\u00f6rsel Kar\u015f\u0131tl\u0131k:<\/strong> Komedinin temposunu ayarlamak i\u00e7in olaylar aras\u0131nda h\u0131zl\u0131 ge\u00e7i\u015fler (\u00f6zellikle televizyonun kurulum \u00e7abalar\u0131 s\u0131ras\u0131nda) kullan\u0131l\u0131r. Ayr\u0131ca, a\u00e7\u0131k hava sinemas\u0131n\u0131n s\u0131cak, samimi \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 ile televizyon ekran\u0131n\u0131n so\u011fuk, mavi \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 aras\u0131nda g\u00f6rsel bir kar\u015f\u0131tl\u0131k kurularak eski ile yeninin sava\u015f\u0131 sunulur.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>&#8211; \u0130\u00e7eri\u011fin Anlam\u0131n\u0131 Y\u00f6nlendirmesi:<\/strong> Bu teknikler, i\u00e7eri\u011fin anlam\u0131n\u0131 &#8220;ac\u0131 bir nostaljiye&#8221; do\u011fru y\u00f6nlendirir. Geni\u015f a\u00e7\u0131larla k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck kalan insanlar\u0131n o devasa da\u011f\u0131n tepesine koca bir al\u0131c\u0131y\u0131 ta\u015f\u0131ma \u00e7abas\u0131, izleyicide &#8220;bo\u015fa k\u00fcrek \u00e7ekme&#8221; veya &#8220;imkans\u0131zla sava\u015fma&#8221; duygusunu uyand\u0131r\u0131r. D\u0131\u015f ses ise, izleyiciye anlat\u0131lanlar\u0131n ge\u00e7mi\u015fte kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve o masumiyetin art\u0131k geri gelmeyece\u011fini hissettirerek hikayenin dramatik alt metnini g\u00fc\u00e7lendirir.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (00:01:20 &#8211; 00:04:30):<\/strong> Filmin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f sekans\u0131nda kamera u\u00e7suz bucaks\u0131z karl\u0131 da\u011flar\u0131 ve toprak yollar\u0131 g\u00f6sterirken Deli Emin&#8217;in d\u0131\u015f sesi duyulur: <em>&#8220;Buras\u0131 k\u0131\u015f\u0131n 8 ay yolunun kapal\u0131 oldu\u011fu, d\u00fcnyan\u0131n geri kalan\u0131yla irtibat\u0131n\u0131n kesildi\u011fi bir yerdir&#8230; Bizim buralarda radyo demek, d\u00fcnya demektir.&#8221;<\/em> Bu sekans, hem co\u011frafi izolasyonu geni\u015f a\u00e7\u0131larla seyirciye dayat\u0131r hem de d\u0131\u015f ses tekni\u011fiyle kasaban\u0131n tek ileti\u015fim arac\u0131n\u0131n (radyo) de\u011ferini vurgulayarak, televizyonun geli\u015finin ne kadar b\u00fcy\u00fck bir k\u0131r\u0131lma yarataca\u011f\u0131n\u0131n zeminini haz\u0131rlar. Anlam, en ba\u015f\u0131ndan &#8220;ileti\u015fimsizlik&#8221; \u00fczerine kurulur.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"11\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Program\u0131n kendine \u00f6zg\u00fc bir medya dili ve dilbilgisel kodlar\u0131 var m\u0131d\u0131r?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>Medya Dili ve Dilbilgisel Kodlar:<\/strong> Evet, filmin son derece g\u00fc\u00e7l\u00fc, kendine \u00f6zg\u00fc bir medya dili ve dilbilgisel kod yap\u0131s\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Y\u00f6resel Jargon ve \u015eive:<\/strong> Film, Do\u011fu Anadolu \u015fivesini ve b\u00f6lgeye has deyimleri anlat\u0131n\u0131n merkezine oturtur. Ancak bu \u015five, karakterleri karikat\u00fcrize etmek veya a\u015fa\u011f\u0131lamak i\u00e7in de\u011fil, sahicilik katmak i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Kavramlar\u0131n Yerelle\u015ftirilmesi:<\/strong> Filmin ismi olan <em>Vizontele<\/em> kelimesi bile bu medya dilinin en b\u00fcy\u00fck kan\u0131t\u0131d\u0131r. Televizyon gibi yabanc\u0131\/modern bir kelime, ta\u015fra halk\u0131n\u0131n dilinde e\u011filip b\u00fck\u00fclerek &#8220;Vizontele&#8221;ye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Bu dilbilgisel deformasyon, modernitenin ta\u015fraya girerken nas\u0131l y\u00f6reselle\u015fti\u011finin sembol\u00fcd\u00fcr.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>B\u00fcrokratik Dil ile Halk Dilinin \u00c7at\u0131\u015fmas\u0131:<\/strong> Devlet memurlar\u0131n\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 so\u011fuk, resmi, kuralc\u0131 dil (&#8220;Mevzuat b\u00f6yle&#8221;, &#8220;G\u00f6rev emri&#8221;) ile kasabal\u0131n\u0131n s\u0131cak, pratik ve duygusal dili (&#8220;Kurban olay\u0131m&#8221;, &#8220;Hele can\u0131n\u0131 yedi\u011fim&#8221;) s\u0131k s\u0131k \u00e7arp\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tekrarlayan Komedi Kodlar\u0131 (Running Gag):<\/strong> Belli karakterlerin s\u00fcrekli ayn\u0131 dilbilgisel kal\u0131plar\u0131 kullanmas\u0131 (\u00d6rne\u011fin Latif\/Fikret karakterinin her icat i\u00e7in <em><u>&#8220;\u015eerefsizim benim akl\u0131ma gelmi\u015fti&#8221;<\/u><\/em> demesi) anlat\u0131n\u0131n mizahi iskeletini olu\u015fturur.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>&#8211;&nbsp; Bu kodlar g\u00fcndelik dil ve deneyimle ne \u00f6l\u00e7\u00fcde \u00f6rt\u00fc\u015fmektedir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bu kodlar, \u00f6zellikle T\u00fcrkiye&#8217;nin o d\u00f6nemini ve k\u0131rsal k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc bilen izleyicilerin g\u00fcndelik deneyimleriyle birebir \u00f6rt\u00fc\u015fmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>&#8211; \u0130zleyici a\u00e7\u0131s\u0131ndan ne kadar &#8220;do\u011fal&#8221; g\u00f6r\u00fcnmektedir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Karakterlerin diyaloglar\u0131, sanki bir senaryodan okunuyormu\u015f gibi de\u011fil, kahvehanede veya sokakta ger\u00e7ek bir sohbetin ortas\u0131ndaym\u0131\u015f\u0131z gibi <strong>son derece do\u011fal ve ak\u0131c\u0131d\u0131r<\/strong>. \u0130nsanlar\u0131n birbirinin s\u00f6z\u00fcn\u00fc kesmesi, alakas\u0131z konulardan bir anda derin felsefi sorgulamalara ge\u00e7mesi (\u00f6rne\u011fin radyonun i\u00e7indeki adamlar\u0131n nas\u0131l konu\u015ftu\u011funu tart\u0131\u015fmak) izleyiciye belgeselvari bir otantiklik hissi verir. Yapayl\u0131ktan uzakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (00:09:15 &#8211; 00:12:40):<\/strong> Deli Emin&#8217;in, bozulan radyoyu tamir ettikten sonra Belediye Ba\u015fkan\u0131 Nazmi&#8217;nin odas\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fma sahnesi. Emin, teknolojik bir aleti bilimsel bir dille de\u011fil, tamamen yerel ve animistik (cans\u0131z nesnelere can atfetme) bir dille a\u00e7\u0131klar. <em>Emin:<\/em> &#8220;Ba\u015fkan\u0131m, bunun i\u00e7indeki adamlar yorulmu\u015f. Toz ka\u00e7m\u0131\u015f bo\u011fazlar\u0131na, \u00f6ks\u00fcr\u00fcrler.&#8221; <em>Nazmi Ba\u015fkan:<\/em> &#8220;O\u011flum ne adam\u0131, ceryand\u0131r o ceryan.&#8221; <em>Emin:<\/em> &#8220;Yok ba\u015fkan\u0131m, \u015ferefsizim adam var bunun i\u00e7inde, konu\u015fuyorlar.&#8221; Ayr\u0131ca Fikret&#8217;in (Cem Y\u0131lmaz) a\u00e7\u0131k hava sinemas\u0131nda halka hitap ederken kurdu\u011fu, <em>&#8220;\u015eerefsizim benim akl\u0131ma gelmi\u015fti. Dedim ula Fikret, bir makine icat et, milletin evine koy, oradan izlesinler&#8221;<\/em> <strong>(00:41:00 &#8211; 00:43:00 aral\u0131\u011f\u0131ndaki tekrarlar)<\/strong> repli\u011fi, hem ta\u015fra kurnazl\u0131\u011f\u0131n\u0131n dilsel bir kodudur hem de seyirci a\u00e7\u0131s\u0131ndan muazzam do\u011fal bir g\u00f6zlemi yans\u0131t\u0131r. Seyirci, bu dili yad\u0131rgamaz; aksine kendi k\u00fclt\u00fcrel haf\u0131zas\u0131ndaki tan\u0131d\u0131k fig\u00fcrleri g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in anlat\u0131y\u0131 hemen i\u00e7selle\u015ftirir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>IV. \u00dcretim, Medya Yap\u0131s\u0131 ve \u0130ktidar \u0130li\u015fkileri<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Bu b\u00f6l\u00fcmdeki sorular, hem <em>Vizontele<\/em> filminin ger\u00e7ek hayattaki \u00fcretim (yap\u0131m) ko\u015fullar\u0131n\u0131 hem de filmin kendi evreni i\u00e7indeki (Hakkari&#8217;deki a\u00e7\u0131k hava sinemas\u0131 ve TRT televizyonu) medya yap\u0131lar\u0131n\u0131 \u00e7ift katmanl\u0131 bir \u015fekilde analiz ed\u015flmi\u015ftir. Bu iki katman birbirini besleyerek filmin ideolojik alt metnini olu\u015fturur.<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"12\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Program hangi medya kurulu\u015fu taraf\u0131ndan \u00fcretilmektedir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>&#8211; <\/strong><strong>Sahiplik ve kontrol yap\u0131s\u0131 nas\u0131ld\u0131r?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em>Vizontele<\/em>, <strong>BKM (Be\u015fikta\u015f K\u00fclt\u00fcr Merkezi) Film<\/strong> taraf\u0131ndan \u00fcretilmi\u015ftir. Filmin sahiplik ve kontrol yap\u0131s\u0131, BKM\u2019nin kurucular\u0131 olan <strong>Y\u0131lmaz Erdo\u011fan<\/strong> ve <strong>Necati Akp\u0131nar<\/strong>\u2019\u0131n elindedir. BKM, k\u00f6keni tiyatroya (\u00f6zellikle <em>Bir Demet Tiyatro<\/em> ve <em>Otogargara<\/em> gibi projelere) dayanan ba\u011f\u0131ms\u0131z bir prod\u00fcksiyon \u015firketidir. Bu durum, kontrol yap\u0131s\u0131n\u0131n do\u011frudan <strong>yarat\u0131c\u0131 ekibin (sanat\u00e7\u0131lar\u0131n) elinde<\/strong> oldu\u011funu g\u00f6sterir. B\u00fcy\u00fck medya holdinglerinin veya devlet destekli kurumlar\u0131n de\u011fil, sanat\u00e7\u0131lar\u0131n kendi kurduklar\u0131 \u015firketin patronu oldu\u011fu bir yap\u0131d\u0131r. Bu ba\u011f\u0131ms\u0131z yap\u0131, senaryonun \u00f6zg\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve y\u00f6resel dokunun korunmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Ancak filmin evrenine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda &#8220;medya sahipli\u011fi&#8221; kavram\u0131 ikiye ayr\u0131l\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Yerel\/\u00d6zel Te\u015febb\u00fcs:<\/strong> Fikret&#8217;in (Cem Y\u0131lmaz) sahip oldu\u011fu a\u00e7\u0131k hava sinemas\u0131.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Devlet Tekeli:<\/strong> TRT (T\u00fcrkiye Radyo Televizyon Kurumu).<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (00:41:00 &#8211; 00:43:30):<\/strong> Fikret&#8217;in a\u00e7\u0131k hava sinemas\u0131n\u0131n sahibi olarak kontrol\u00fc elinde tutmaya \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ve devletin getirdi\u011fi televizyonu bir ticari rakip olarak g\u00f6rmesi filmin i\u00e7inde medya sahipli\u011fi tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n en net yans\u0131mas\u0131d\u0131r. Fikret \u015f\u00f6yle isyan eder: <em>&#8220;\u015eerefsizim benim akl\u0131ma gelmi\u015fti. Dedim ula Fikret, bir makine icat et, milletin evine koy&#8230; \u015eimdi devlet bedava getirdi, bizim i\u015fler kesat!&#8221;<\/em> Bu replik, yerel ve ba\u011f\u0131ms\u0131z bir &#8220;medya patronunun&#8221; (sinemac\u0131n\u0131n), devlet tekeline kar\u015f\u0131 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u00e7aresizli\u011fi g\u00f6sterir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"13\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Medya sahipli\u011fi, editoryal tercihleri ve i\u00e7eri\u011fi hangi bi\u00e7imlerde etkilemi\u015f olabilir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>BKM&#8217;nin ba\u011f\u0131ms\u0131z ama devasa bir b\u00fct\u00e7eyle (o d\u00f6nem i\u00e7in rekor say\u0131lan bir prod\u00fcksiyon b\u00fct\u00e7esiyle) bu filmi \u00e7ekmi\u015f olmas\u0131, editoryal tercihleri do\u011frudan etkilemi\u015ftir. \u015eirket, b\u00fct\u00e7eyi \u00e7\u0131karabilmek i\u00e7in filmin <strong>ana ak\u0131m (mainstream) bir gi\u015fe filmi<\/strong> olmas\u0131 gerekti\u011fini biliyordu. Bu sahiplik yap\u0131s\u0131 ve ekonomik zorunluluk, i\u00e7eri\u011fin &#8220;sert bir politik dram&#8221; veya &#8220;belgesel&#8221; format\u0131nda de\u011fil, <strong>halk\u0131n geni\u015f kesimlerine hitap edecek bir komedi (dramedi)<\/strong> format\u0131nda \u00fcretilmesine yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Politik ele\u015ftiriler (devletin ta\u015fray\u0131 unutmas\u0131, s\u00fcrg\u00fcn memurlar, darbe \u00f6ncesi siyasi gerginlikler) editoryal bir tercih olarak keskin k\u00f6\u015feleri t\u00f6rp\u00fclenerek, mizah\u0131n ard\u0131na gizlenerek verilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (Vizontele Tuuba\u2019dan) (01:05:15 &#8211; 01:08:45):<\/strong> S\u00fcrg\u00fcn olarak kasabaya g\u00f6nderilen k\u00fct\u00fcphane m\u00fcd\u00fcr\u00fc Tar\u0131k&#8217;\u0131n (Altan Erkekli), kasabada k\u00fct\u00fcphane binas\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark etti\u011fi ve bunu Belediye Ba\u015fkan\u0131 Nazmi ile konu\u015ftu\u011fu sahne. <em>Tar\u0131k:<\/em> &#8220;Ba\u015fkan\u0131m, devlet beni buraya k\u00fct\u00fcphane m\u00fcd\u00fcr\u00fc olarak atad\u0131 ama ortada k\u00fct\u00fcphane yok.&#8221; <em>Nazmi Ba\u015fkan:<\/em> &#8220;Hocam, devlet bize televizyon da yollad\u0131 ama dire\u011fi yok, resmi yok. Devlet b\u00f6yledir, ba\u015f\u0131n\u0131 yollar, gerisini senin bulman\u0131 bekler.&#8221; Bu editoryal tercih, devlet b\u00fcrokrasisine getirilen a\u011f\u0131r bir ele\u015ftirinin, kahkaha att\u0131ran abs\u00fcrt bir diyalog \u00fczerinden (gi\u015fe kayg\u0131s\u0131 g\u00fcden bir yap\u0131m\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde) dolayl\u0131 yoldan seyirciye aktar\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"14\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Program\u0131n arkas\u0131ndaki medya end\u00fcstrisi yap\u0131s\u0131 nedir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Filmin \u00e7ekildi\u011fi 2001 y\u0131l\u0131, T\u00fcrkiye&#8217;nin a\u011f\u0131r bir ekonomik krizden ge\u00e7ti\u011fi bir d\u00f6nemdir. Bu d\u00f6nemde sinema end\u00fcstrisi <strong>gi\u015fe (reyting) gelirlerine<\/strong> mutlak ba\u011f\u0131ml\u0131d\u0131r. <em>Vizontele<\/em>, T\u00fcrk sinemas\u0131nda gi\u015fe rekorlar\u0131 k\u0131ran (3 milyonu a\u015fk\u0131n seyirci) ve end\u00fcstriyi aya\u011fa kald\u0131ran lokomotif projelerden biridir. Sponsorluklar ve yo\u011fun bir reklam kampanyas\u0131 (PR) filmin end\u00fcstriyel yap\u0131s\u0131n\u0131n temel ta\u015flar\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Film i\u00e7indeki hikayede ise medya end\u00fcstrisi yap\u0131s\u0131 <strong>&#8220;kullan\u0131c\u0131 \u00f6der&#8221; (sinema bileti) mant\u0131\u011f\u0131ndan, &#8220;kamu hizmeti&#8221; (\u00fccretsiz devlet yay\u0131n\u0131) mant\u0131\u011f\u0131na ge\u00e7i\u015fi<\/strong> temsil eder. Ta\u015fradaki izleyici\/t\u00fcketici profili, parayla bilet al\u0131p Hint filmleri (\u00f6rne\u011fin <em>Avare<\/em>) izlerken, birden devletin sundu\u011fu ideolojik yay\u0131nla bedava tan\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (00:55:00 &#8211; 01:00:00):<\/strong> Televizyonun bedava (kamusal) bir i\u00e7erik sunmas\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda sinema i\u015fletmecisi Fikret&#8217;in iflas korkusu ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ve halk\u0131 manip\u00fcle etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 sekans. <em>Fikret (Halka hitaben):<\/em> &#8220;Arkada\u015flar, radyo dinleyen k\u00f6r oldu, bu mereti izleyen de sa\u011f\u0131r olur. Bizim sinemam\u0131z var, temiz temiz Hint filmimizi izliyoruz. Girmeyin bu g\u00fcnaha!&#8221; Bu sahne, yeni bir medya teknolojisinin (TV), eski medya end\u00fcstrisini (sinema) ekonomik olarak tehdit edi\u015finin ve bu end\u00fcstrinin (Fikret) ayakta kalmak i\u00e7in \u00fcretti\u011fi &#8220;anti-kampanyan\u0131n&#8221; kusursuz bir \u00f6rne\u011fidir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"15\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u0130\u00e7eri\u011fin belirlenmesinde ekonomik, ideolojik ve politik g\u00fc\u00e7lerin rol\u00fc nedir? Bu g\u00fc\u00e7ler a\u00e7\u0131k m\u0131, dolayl\u0131 m\u0131 i\u015flemektedir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Filmin i\u00e7eri\u011finde ideolojik ve politik g\u00fc\u00e7lerin rol\u00fc <strong>merkez (Ankara\/Devlet) ile ta\u015fra (Hakkari\/Halk)<\/strong> aras\u0131ndaki asimetrik ili\u015fki \u00fczerinden kurgulanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu g\u00fc\u00e7ler \u00e7o\u011funlukla <strong>dolayl\u0131<\/strong> i\u015fler; devletin fiziksel bask\u0131s\u0131 (polis\/asker) ekranda g\u00f6r\u00fclmez, ancak &#8220;b\u00fcrokratik ilgisizlik&#8221; ve &#8220;ihmalkarl\u0131k&#8221; \u015feklinde dolayl\u0131 bir \u015fiddet\/iktidar olarak hissedilir.<\/p>\n\n\n\n<p>TRT, devletin ideolojik bir ayg\u0131t\u0131 olarak kasabaya girer. Medya (televizyon), devletin kendi resmi ideolojisini, sava\u015f\u0131n\u0131 ve ulusal kimli\u011fini \u00fclkenin en \u00fccra k\u00f6\u015fesine enjekte etme arac\u0131d\u0131r. Ekonomik olarak yoksul b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f ta\u015fra, politik g\u00fc\u00e7lerin (devletin) sava\u015flar\u0131 i\u00e7in insan kayna\u011f\u0131 (asker) sa\u011flar, ancak kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda sadece ac\u0131 haber al\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (01:38:00 &#8211; 01:45:00):<\/strong> Filmin finalinde vericinin kurulup yay\u0131n\u0131n al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 an. Halk, e\u011flence (komedi\/m\u00fczik) beklerken, devletin resmi kanal\u0131 TRT&#8217;nin a\u011f\u0131r, ideolojik ve so\u011fuk y\u00fcz\u00fcyle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r. Spiker, K\u0131br\u0131s Bar\u0131\u015f Harekat\u0131&#8217;n\u0131 resmi bir devlet diliyle sunar. <em>TRT Spikeri:<\/em> <em>&#8220;Say\u0131n seyirciler, K\u0131br\u0131s Bar\u0131\u015f Harekat\u0131 t\u00fcm kararl\u0131l\u0131\u011f\u0131yla devam etmektedir&#8230; Harekat s\u0131ras\u0131nda kahramanca sava\u015farak \u015fehit d\u00fc\u015fen vatan evlatlar\u0131&#8230; Piyade Er R\u0131fat&#8230;&#8221;<\/em> Burada ideolojik ve politik g\u00fc\u00e7 <strong>tamamen a\u00e7\u0131k ve sars\u0131c\u0131<\/strong> bir \u015fekilde i\u015flemeye ba\u015flar. Film boyunca dolayl\u0131 olan devlet iktidar\u0131, televizyon ekran\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla do\u011frudan kasaban\u0131n kalbine iner. Televizyon i\u00e7eri\u011finin (haberin) belirlenmesinde devletin ulusal g\u00fcvenlik politikas\u0131 tek belirleyicidir ve ta\u015fran\u0131n masum ya\u015fam ritmini geri d\u00f6n\u00fclmez bi\u00e7imde par\u00e7alar.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>\u0130zleyici, Al\u0131mlama ve Etkile\u015fim<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Bu b\u00f6l\u00fcmde, <em>Vizontele<\/em> (2001) filmini hem 2000&#8217;li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131ndaki bir sinema eseri (medya metni) olarak hem de filmin kendi evrenindeki televizyonun (kitle ileti\u015fim arac\u0131n\u0131n) kasaba halk\u0131 \u00fczerindeki etkisi ba\u011flam\u0131nda analiz edilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"16\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Program\u0131n hedef kitlesi kimdir? (Ya\u015f, s\u0131n\u0131f, cinsiyet, k\u00fclt\u00fcrel sermaye vb.)<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>Filmin Hedef Kitlesi (Ger\u00e7ek \u0130zleyici):<\/strong> <em>Vizontele<\/em>, \u00e7ok geni\u015f ve kapsay\u0131c\u0131 bir hedef kitleye&nbsp; hitap edecek \u015fekilde tasarlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Ya\u015f ve Cinsiyet:<\/strong> 7&#8217;den 70&#8217;e her ya\u015f grubunu ve her iki cinsiyeti de kapsar.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>S\u0131n\u0131f ve K\u00fclt\u00fcrel Sermaye:<\/strong> Hem alt\/orta s\u0131n\u0131fa hem de \u00fcst s\u0131n\u0131fa hitap eder. K\u00fclt\u00fcrel sermayesi d\u00fc\u015f\u00fck olan izleyiciler filmi ba\u015far\u0131l\u0131 bir durum komedisi, \u015five mizah\u0131 ve nostaljik bir seyirlik olarak okurken; k\u00fclt\u00fcrel sermayesi y\u00fcksek olan izleyiciler d\u00f6nemin politik atmosferini, merkez-ta\u015fra ele\u015ftirisini ve devletin b\u00fcrokratik hantall\u0131\u011f\u0131na getirilen ince hicvi yakalar.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Film \u0130\u00e7i Medyan\u0131n (Televizyonun) Hedef Kitlesi:<\/strong> Kasabaya gelen &#8220;Vizontele&#8221; i\u00e7in devletin (TRT&#8217;nin) hedef kitlesi ideal &#8220;T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131&#8221;d\u0131r. Ancak televizyonun kar\u015f\u0131s\u0131na ge\u00e7en Hakkari halk\u0131, bu ulusal yay\u0131nc\u0131l\u0131k anlay\u0131\u015f\u0131na k\u00fclt\u00fcrel olarak uzakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (00:35:10 &#8211; 00:38:20):<\/strong> Nazmi Ba\u015fkan&#8217;\u0131n evinde, televizyonun kutusuna bakmaya gelen kasaba kad\u0131nlar\u0131n\u0131n oldu\u011fu sahne. Televizyonun hedef kitlesi teorikte t\u00fcm vatanda\u015flar olsa da, pratikte teknolojiye eri\u015fim ve onu anlama konusunda cinsiyet ve s\u0131n\u0131f ayr\u0131m\u0131 belirgindir. Siti Ana&#8217;n\u0131n televizyona mesafeli duru\u015fu, yeni medyan\u0131n ta\u015fradaki ya\u015fl\u0131\/geleneksel kad\u0131n demografisini ba\u015flarda hedefleyemedi\u011fini\/kapsayamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"17\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Programda izleyici\/dinleyiciyle kurulan etkile\u015fim d\u00fczeyi nedir? (Canl\u0131 kat\u0131l\u0131m, sosyal medya, oylama vb.)<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>Film ve \u0130zleyici Etkile\u015fimi:<\/strong> 2001 yap\u0131m\u0131 bir sinema filmi oldu\u011fu i\u00e7in, bug\u00fcn\u00fcn dijital medyas\u0131ndaki gibi (sosyal medya, anl\u0131k oylama) e\u015fzamanl\u0131 bir etkile\u015fim mekanizmas\u0131 yoktur. Etkile\u015fim, sinema salonlar\u0131ndaki kolektif izleme deneyimi (topluca g\u00fclme, a\u011flama) ve a\u011f\u0131zdan a\u011fza yay\u0131lan (word-of-mouth) pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr referanslar\u0131 \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Film \u0130\u00e7indeki Etkile\u015fim (Geleneksel vs. Yeni Medya):<\/strong> Filmde medyan\u0131n etkile\u015fimsizli\u011fi (tek y\u00f6nl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc) harika bir komedi unsuru olarak kullan\u0131l\u0131r. Ta\u015fra halk\u0131, kitle ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n &#8220;tek y\u00f6nl\u00fc&#8221; (broadcasting) do\u011fas\u0131n\u0131 kavrayamaz ve onunla &#8220;etkile\u015fime&#8221; girmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (00:26:00 &#8211; 00:29:00):<\/strong> Belediye Meclisi toplant\u0131s\u0131nda Nazmi Ba\u015fkan televizyonu anlat\u0131rken meclis \u00fcyesinin sordu\u011fu k\u00fclt soru: <em>Meclis \u00dcyesi:<\/em> <em><u>&#8220;Peki Zeki M\u00fcren de bizi g\u00f6recek mi<\/u>?&#8221;<\/em> Bu replik, <em><u>geleneksel medyan\u0131n (televizyonun) etkile\u015fimsiz yap\u0131s\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izen ve izleyicinin medyayla \u00e7ift y\u00f6nl\u00fc bir ileti\u015fim (bug\u00fcnk\u00fc g\u00f6r\u00fcnt\u00fcl\u00fc arama\/canl\u0131 ba\u011flant\u0131 gibi) kurma arzusunu yans\u0131tan muazzam bir sosyolojik tespittir.<\/u><\/em><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"18\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u0130zleyiciler program i\u00e7eri\u011fini hangi farkl\u0131 bi\u00e7imlerde yorumlayabilir? (Egemen, m\u00fczakereci, kar\u015f\u0131t okumalar)<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Stuart Hall&#8217;un Al\u0131mlama Teorisi&#8217;ne g\u00f6re <em>Vizontele<\/em> \u015fu \u015fekillerde okunabilir:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Egemen Okuma:<\/strong> Filmin kodlad\u0131\u011f\u0131 ana mesaj\u0131n izleyici taraf\u0131ndan aynen kabul edilmesidir. \u0130zleyici filmi; &#8220;Teknolojinin ta\u015fraya geli\u015finin yaratt\u0131\u011f\u0131 saf, komik ama sonunda ac\u0131 ger\u00e7eklerle y\u00fczle\u015ftiren nostaljik ve duygusal bir hikaye&#8221; olarak yorumlar.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>M\u00fczakereci Okuma:<\/strong> \u0130zleyici filmin komedisini ve h\u00fczn\u00fcn\u00fc takdir eder ancak baz\u0131 unsurlar\u0131 sorgular. \u00d6rne\u011fin; &#8220;Film \u00e7ok e\u011flenceli ve duygusal ama Do\u011fulu insanlar\u0131n bu kadar her \u015feyden habersiz ve saf g\u00f6sterilmesi biraz abart\u0131l\u0131 ve stereotipik de\u011fil mi?&#8221; \u015feklinde bir yorum geli\u015ftirir.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Kar\u015f\u0131t\u00a0 Okuma:<\/strong> \u0130zleyici filmin sundu\u011fu nostaljik ve komik yap\u0131y\u0131 tamamen reddeder. Kar\u015f\u0131t bir okumayla film; &#8220;1970&#8217;lerin K\u00fcrt co\u011frafyas\u0131ndaki a\u011f\u0131r yoksullu\u011fu, politik bask\u0131lar\u0131 ve devletin asimilasyon politikalar\u0131n\u0131 sevimli bir komedi \u00f6rt\u00fcs\u00fc alt\u0131nda gizleyen, devletin oraya sadece sava\u015f ve \u00f6l\u00fcm haberi getirmesini romantize eden problemli bir metin&#8221; olarak okunabilir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (01:38:00 &#8211; 01:45:00):<\/strong> \u015eehit haberinin al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 final sahnesi. Egemen okuma yapan biri bu sahnede &#8220;kaderin cilvesine ve sava\u015f\u0131n ac\u0131mas\u0131zl\u0131\u011f\u0131na&#8221; a\u011flarken; kar\u015f\u0131t okuma yapan biri &#8220;Devletin ta\u015fray\u0131 sadece asker deposu olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn ve kendi ideolojik ayg\u0131t\u0131yla (TV) bunu oraya dayatt\u0131\u011f\u0131n\u0131n&#8221; kan\u0131t\u0131 olarak bu sahneyi politik bir \u00f6fkeyle yorumlar.<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"19\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Program hangi ihtiya\u00e7 ve doyumlar\u0131 kar\u015f\u0131lamaktad\u0131r?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Kullan\u0131mlar ve Doyumlar yakla\u015f\u0131m\u0131na g\u00f6re:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>E\u011flenme ve Ka\u00e7\u0131\u015f:<\/strong> Filmin en temel doyumu, izleyiciye g\u00fcndelik hayat\u0131n stresinden uzakla\u015fma ve kaliteli bir komediyle g\u00fclme (katarsis) imkan\u0131 sunmas\u0131d\u0131r.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Sosyal Entegrasyon ve Aidiyet:<\/strong> Filmdeki &#8220;imece&#8221; k\u00fclt\u00fcr\u00fc, b\u00fcy\u00fck\u015fehirlere g\u00f6\u00e7 etmi\u015f ve yaln\u0131zla\u015fm\u0131\u015f T\u00fcrk izleyicisine kaybettikleri o kom\u015fuluk ve dayan\u0131\u015fma hissini (nostalji ihtiyac\u0131n\u0131) hat\u0131rlatarak aidiyet duygusu sa\u011flar.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Film \u0130\u00e7i (Halk\u0131n \u0130htiyac\u0131):<\/strong> Kasaba halk\u0131 i\u00e7in televizyon ve radyo, d\u00fcnyan\u0131n geri kalan\u0131yla ba\u011f kurma, meraktan kurtulma ve izole edilmi\u015flik hissini a\u015fma (bilgilenme) ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lar.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (01:16:00 &#8211; 01:21:30):<\/strong> T\u00fcm kasaban\u0131n vericiyi omuzlay\u0131p Artos Da\u011f\u0131&#8217;na t\u0131rmand\u0131\u011f\u0131 dayan\u0131\u015fma sahnesi. Bu sahne, hem film i\u00e7indeki karakterlerin &#8220;birlikte bir \u015fey ba\u015farma&#8221; ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lar hem de sinema izleyicisine arzulad\u0131\u011f\u0131 &#8220;toplumsal birlik ve dayan\u0131\u015fma&#8221; doyumunu g\u00f6rsel bir \u015f\u00f6lenle sunar.<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"20\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Programda kodlama ve koda\u00e7\u0131mlama aras\u0131nda uyum var m\u0131d\u0131r? Hangi durumlarda anlam kaymalar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kabilir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Filmin yarat\u0131c\u0131lar\u0131 (kodlay\u0131c\u0131lar) ile sinema izleyicisi (koda\u00e7\u0131mlay\u0131c\u0131) aras\u0131nda b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde <strong>g\u00fc\u00e7l\u00fc bir uyum<\/strong> vard\u0131r. Gi\u015fe ba\u015far\u0131s\u0131 ve filmin k\u00fclt stat\u00fcs\u00fcne eri\u015fmesi, mizah\u0131n ve dram\u0131n izleyici taraf\u0131ndan tam da ama\u00e7land\u0131\u011f\u0131 gibi anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir. <strong>Anlam kaymas\u0131 <\/strong>\u015fu durumlarda ortaya \u00e7\u0131kar: \u0130zleyici filmi <em>sadece<\/em> bir &#8220;\u015five komedisi&#8221; olarak alg\u0131lay\u0131p, alttan alta verilen &#8220;devlet ele\u015ftirisi&#8221;, &#8220;e\u011fitim\/k\u00fct\u00fcphane eksikli\u011fi&#8221; veya &#8220;modernle\u015fme travmas\u0131&#8221; gibi derin sosyolojik kodlar\u0131 ka\u00e7\u0131rd\u0131\u011f\u0131nda anlam kaymas\u0131 ya\u015fan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Film i\u00e7indeki evrende (Devlet ile Kasabal\u0131 aras\u0131nda) devasa bir <strong>kodlama-koda\u00e7\u0131mlama uyumsuzlu\u011fu<\/strong> vard\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (00:09:15 &#8211; 00:12:40):<\/strong> Deli Emin&#8217;in radyonun \u00e7al\u0131\u015fma prensibini a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 sahne. Bilimsel\/teknolojik bir kodlama olan radyoyu, Emin tamamen canl\u0131l\u0131k atfeden bir \u015fekilde koda\u00e7\u0131mlar: <em>&#8220;\u015eerefsizim adam var bunun i\u00e7inde, konu\u015fuyorlar&#8230; Toz ka\u00e7m\u0131\u015f bo\u011fazlar\u0131na \u00f6ks\u00fcr\u00fcrler.&#8221;<\/em> Bu replik, merkezin kodlad\u0131\u011f\u0131 rasyonel\/teknolojik dilin, ta\u015frada nas\u0131l irrasyonel\/yerel bir anlam kaymas\u0131na u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131n en somut \u00f6rne\u011fidir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Genel De\u011ferlendirme<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p><em>Vizontele<\/em> (2001) filmi \u00fczerine ger\u00e7ekle\u015ftirilen \u00e7ok katmanl\u0131 analizin bu son b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde, filmi ileti\u015fim sosyolojisi, k\u00fclt\u00fcrel \u00e7al\u0131\u015fmalar ve medya teorileri ekseninde, bir akademik sentezle de\u011ferlendiriyoruz. \u00d6nceki be\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fcn (T\u00fcr, \u0130\u00e7erik, Dil, \u00dcretim ve Al\u0131mlama) bulgular\u0131n\u0131 birle\u015ftirerek televizyonun ve sineman\u0131n toplumsal d\u00fczenle kurdu\u011fu ili\u015fkiyi a\u015fa\u011f\u0131da detayland\u0131r\u0131yorum:<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"21\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Program, mevcut toplumsal d\u00fczeni yeniden mi \u00fcretmektedir, yoksa sorgulamakta m\u0131d\u0131r?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>Hem Yeniden \u00dcretim Hem de Ele\u015ftirel Sorgulama (M\u00fczakereci Yakla\u015f\u0131m)<\/strong> <em>Vizontele<\/em>, sosyolojik bir okumayla tek boyutlu bir metin de\u011fildir; mevcut toplumsal d\u00fczeni hem sert bir bi\u00e7imde <strong>sorgular<\/strong> hem de belirli a\u00e7\u0131lardan <strong>yeniden \u00fcretir<\/strong>. Bu ikili yap\u0131, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcmde (\u00dcretim ve End\u00fcstri) bahsetti\u011fimiz filmin &#8220;ana ak\u0131m gi\u015fe filmi&#8221; olma zorunlulu\u011funun bir sonucudur. Radikal bir y\u0131k\u0131c\u0131l\u0131k yerine, izleyiciyi rahats\u0131z etmeyen bir &#8220;m\u00fczakereci (negotiated) ele\u015ftiri&#8221; benimsenmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Sorgulanan D\u00fczen (Merkez-\u00c7evre Dikotomisi ve Devletin Hegemonyas\u0131):<\/strong> Film, \u015eerif Mardin&#8217;in kavramsalla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 &#8220;Merkez-\u00c7evre&#8221; (Devlet-Ta\u015fra) ili\u015fkisini temelden sorgular. Devletin (merkezi idare) \u00e7evreye (Hakkari\/ta\u015fra) yakla\u015f\u0131m\u0131ndaki b\u00fcrokratik yabanc\u0131la\u015fma, hantall\u0131k ve ihmalkarl\u0131k filmin ana ele\u015ftiri oklar\u0131n\u0131n hedefidir. Merkezin ta\u015fraya sadece vergi toplamak, s\u00fcrg\u00fcn g\u00f6ndermek veya asker almak i\u00e7in &#8220;u\u011frad\u0131\u011f\u0131&#8221;, hizmet g\u00f6t\u00fcr\u00fcrken ise altyap\u0131s\u0131z ve i\u015flevsiz bir &#8220;g\u00f6steri\u015f&#8221; sundu\u011fu ger\u00e7e\u011fi sars\u0131c\u0131 bir dille problematize edilir. Televizyon (Vizontele) burada devletin ideolojik ayg\u0131t\u0131n\u0131n (Althusser) ta\u015fraya zoraki ve eksik bir s\u0131zma giri\u015fimidir.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Yeniden \u00dcretilen D\u00fczen (Ataerkil Yap\u0131 ve Romantize Edilmi\u015f Yoksulluk):<\/strong> Di\u011fer taraftan film, ta\u015fran\u0131n kendi i\u00e7indeki hiyerar\u015fik ve geleneksel d\u00fczenini yeniden \u00fcretir. \u0130kinci b\u00f6l\u00fcmde (\u0130\u00e7erik ve Temsil) belirtti\u011fimiz gibi, kamusal alan (kahvehane, sinema, meclis) tamamen erkek egemen bir alan olarak kal\u0131r; kad\u0131nlar karar alma s\u00fcre\u00e7lerinden d\u0131\u015flanm\u0131\u015f, endi\u015feli fig\u00fcrler olarak resmedilir (Siti Ana \u00f6rne\u011fi). Ayr\u0131ca, ta\u015fran\u0131n yoksullu\u011fu ve imkans\u0131zl\u0131klar\u0131 \u00f6ylesine nostaljik ve s\u0131cak bir &#8220;imece\/dayan\u0131\u015fma&#8221; sosuyla sunulur ki, bu s\u0131n\u0131fsal e\u015fitsizlik yap\u0131sal bir isyan sebebinden ziyade, tatl\u0131 bir an\u0131 esteti\u011fine b\u00fcr\u00fcnerek normalle\u015ftirilir (ideolojik yeniden \u00fcretim).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik Vizontele Tuuba (01:05:15 &#8211; 01:08:45):<\/strong> Toplumsal d\u00fczenin (devlet i\u015fleyi\u015finin) sorguland\u0131\u011f\u0131 en vurucu akademik donelerden biri, k\u00fct\u00fcphanesi olmayan kasabaya atanan K\u00fct\u00fcphane M\u00fcd\u00fcr\u00fc Tar\u0131k ile Belediye Ba\u015fkan\u0131 Nazmi aras\u0131ndaki diyalogdur.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><em>Tar\u0131k:<\/em> &#8220;Ba\u015fkan\u0131m, devlet beni buraya k\u00fct\u00fcphane m\u00fcd\u00fcr\u00fc olarak atad\u0131 ama ortada k\u00fct\u00fcphane yok.&#8221;<\/li>\n\n\n\n<li><em>Nazmi Ba\u015fkan:<\/em> &#8220;Hocam, devlet bize televizyon da yollad\u0131 ama dire\u011fi yok, resmi yok. Devlet b\u00f6yledir, ba\u015f\u0131n\u0131 yollar, gerisini senin bulman\u0131 bekler.&#8221; Bu diyalog, merkezin (Ankara&#8217;n\u0131n) \u00e7evreye y\u00f6nelik ak\u0131l d\u0131\u015f\u0131 planlamas\u0131n\u0131 ve vatanda\u015f\u0131n devlet kar\u015f\u0131s\u0131ndaki \u00e7aresiz kabulleni\u015fini hem sorgulayan hem de abs\u00fcrtl\u00fck \u00fczerinden durumu yeniden \u00fcreten kusursuz bir sosyolojik tasvirdir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"22\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Bu program \u00f6rne\u011fi \u00fczerinden radyo\/televizyonun k\u00fclt\u00fcrel i\u015flevi nas\u0131l tan\u0131mlanabilir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>Epistemolojik Kopu\u015f, Ger\u00e7ekli\u011fin Yeniden \u0130n\u015fas\u0131 ve \u0130deolojik Aktar\u0131m Arac\u0131 Olarak Medya<\/strong> <em>Vizontele<\/em> evreninde radyo ve televizyon, salt bir &#8220;bo\u015f zaman de\u011ferlendirme&#8221; arac\u0131 de\u011fil; Habermas\u00e7\u0131 anlamda ta\u015fran\u0131n izole kamusal alan\u0131n\u0131 parampar\u00e7a eden ve toplumsal ger\u00e7ekli\u011fin in\u015fas\u0131n\u0131 k\u00f6k\u00fcnden de\u011fi\u015ftiren <strong>y\u0131k\u0131c\u0131 birer k\u00fclt\u00fcrel ajand\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Radyonun K\u00fclt\u00fcrel \u0130\u015flevi (Kolektif ve Organik Ba\u011f):<\/strong> Filmin ba\u015flar\u0131nda radyo, d\u0131\u015f d\u00fcnyadan haber almay\u0131 sa\u011flayan ama bunu yaparken kasaban\u0131n kendi ritmini bozmayan, &#8220;hayal g\u00fcc\u00fcne&#8221; dayal\u0131 bir ara\u00e7t\u0131r. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcmde (Medya Dili) i\u015fledi\u011fimiz gibi, Deli Emin&#8217;in radyonun i\u00e7inde &#8220;konu\u015fan adamlar&#8221; oldu\u011funa inanmas\u0131, geleneksel toplumun teknolojiyle kurdu\u011fu masum ve animistik (canl\u0131l\u0131k atfeden) k\u00fclt\u00fcrel i\u015flevi temsil eder. Radyo, kahvehanede veya evde etraf\u0131nda toplan\u0131lan, yerel yorumlara a\u00e7\u0131k s\u0131cak bir ara\u00e7t\u0131r.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Televizyonun K\u00fclt\u00fcrel \u0130\u015flevi (G\u00f6rsel Diktat\u00f6rl\u00fck ve Travmatik Modernle\u015fme):<\/strong> Televizyon ise ta\u015fraya &#8220;g\u00f6r\u00fcnt\u00fcn\u00fcn otoritesini&#8221; getirir. G\u00f6r\u00fcnt\u00fc (televizyon), hayal g\u00fcc\u00fcne yer b\u0131rakmayan, rasyonel, so\u011fuk ve tart\u0131\u015fmaya kapal\u0131 bir ger\u00e7eklik sunar. Televizyonun k\u00fclt\u00fcrel i\u015flevi, yerel ve izole edilmi\u015f k\u00fclt\u00fcr\u00fc k\u00fcresel\/ulusal a\u011fa ba\u011flamak (entegrasyon) gibi g\u00f6r\u00fcnse de, asl\u0131nda &#8220;merkezin ac\u0131 ger\u00e7ekli\u011fini&#8221; ve ideolojisini ta\u015fraya dikte etmektir. Kasaba halk\u0131 televizyonu bir e\u011flence arac\u0131 (sineman\u0131n eve giren versiyonu) olarak koda\u00e7\u0131mlamay\u0131 beklerken, televizyon &#8220;sava\u015f ve \u00f6l\u00fcm&#8221; makinesi olarak k\u00fclt\u00fcrel bir \u015fok yarat\u0131r. Medya, burada masumiyeti bitiren ontolojik bir e\u015fiktir.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>\u00d6rnek Sahne ve Replik (01:38:00 &#8211; 01:45:00):<\/strong> Artos Da\u011f\u0131&#8217;n\u0131n tepesinde, t\u00fcm kasaban\u0131n imece usul\u00fcyle kurdu\u011fu verici sonras\u0131 televizyondan al\u0131nan ilk yay\u0131n sekans\u0131, medyan\u0131n k\u00fclt\u00fcrel i\u015flevinin en ac\u0131 tan\u0131m\u0131d\u0131r. Halk, Fikret&#8217;in a\u00e7\u0131k hava sinemas\u0131ndaki gibi e\u011flenceli bir i\u00e7erik beklerken, TRT Haber&#8217;in so\u011fuk st\u00fcdyosu ekranda belirir.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><em>TRT Spikeri:<\/em> &#8220;Say\u0131n seyirciler, K\u0131br\u0131s Bar\u0131\u015f Harekat\u0131 t\u00fcm kararl\u0131l\u0131\u011f\u0131yla devam etmektedir&#8230; \u015eehit d\u00fc\u015fen kahraman askerlerimiz&#8230; Piyade Er R\u0131fat&#8230;&#8221; Bu sars\u0131c\u0131 final, televizyonun k\u00fclt\u00fcrel i\u015flevinin &#8220;e\u011flendirmek&#8221; de\u011fil, &#8220;ulusal kimli\u011fi ve devletin ger\u00e7ekli\u011fini en \u00fccra k\u00f6\u015felere ta\u015f\u0131y\u0131p yerel ger\u00e7ekli\u011fi par\u00e7alamak&#8221; oldu\u011funu kan\u0131tlar. Televizyonun kasabaya giri\u015fi, modernitenin ta\u015fraya getirdi\u011fi travmatik bir ayd\u0131nlanmad\u0131r; o andan itibaren Hakkari (ta\u015fra) art\u0131k eskisi gibi izole ve kendi masum ger\u00e7ekli\u011finde (social construction of reality) ya\u015fayan bir yer olamaz.<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Vizontele Filmi: T\u00fcr, Bi\u00e7im ve Metinsel Yap\u0131 Analizi Y\u0131lmaz Erdo\u011fan ve \u00d6mer Faruk Sorak&#8217;\u0131n y\u00f6netti\u011fi 2001 yap\u0131m\u0131 Vizontele, T\u00fcrk sinemas\u0131n\u0131n en \u00f6nemli d\u00f6n\u00fcm noktalar\u0131ndan biridir. I. T\u00fcr, Bi\u00e7im ve Metinsel Yap\u0131 Vizontele filminin temel t\u00fcr\u00fc Komedi-Dram (Dramedi) ve D\u00f6nem\/Y\u00f6re Komedisi&#8216;dir. Ancak film, sadece y\u00fczeysel bir g\u00fcld\u00fcr\u00fc olmaktan ziyade, i\u00e7erisinde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sosyolojik ele\u015ftiri ve trajedi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1134,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"set","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[36,1],"tags":[],"class_list":["post-1132","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sinema","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eniyihoca.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1132","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eniyihoca.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eniyihoca.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eniyihoca.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eniyihoca.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1132"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/eniyihoca.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1132\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1133,"href":"https:\/\/eniyihoca.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1132\/revisions\/1133"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eniyihoca.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1134"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eniyihoca.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1132"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eniyihoca.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1132"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eniyihoca.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1132"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}